İRAN’IN ÇEŞİTLİ BÖLGELERİNDE PATLAMA SESLERİ

CENTCOM’un açıklamasının ardından İran’ın farklı noktalarından patlama sesleri geldiği bildirildi. İran merkezli Mehr Haber Ajansı’nın aktardığına göre Buşehr kenti ile Hürmüzgan eyaletine bağlı Keşm ve Sirik ilçelerinde art arda patlamalar meydana geldi.

Özellikle Sirik’in Bamani bölgesinden en az üç patlama sesi duyulduğu ifade edilirken, olaylarda can kaybı veya yaralanma olup olmadığına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

İRAN’DAN ABD SAVAŞ GEMİSİNE SEYİR FÜZESİ

İran devlet televizyonu, Hint Okyanusu’nun kuzeyinde bulunan bir ABD savaş gemisinin İran kıyılarından fırlatılan seyir füzesiyle hedef alındığını öne sürdü.

Haberde, saldırının akşam saatlerinde gerçekleştirildiği ve füze ateşlenmesinin ardından ABD savaş gemisinin bölgeden geri çekilmek zorunda kaldığı iddia edildi. İran televizyonu, fırlatıldığı belirtilen seyir füzesine ait görüntüleri de yayınladı.

REZAİ: ATEŞKES, ABD’NİN HAZIRLIK SÜRECİNE DÖNÜŞTÜ

İran lideri Mücteba Hamaney’in danışmanı ve eski Devrim Muhafızları komutanı Muhsin Rezai, katıldığı televizyon programında ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının devam etmesi halinde kapsamlı bir karşılık verileceğini söyledi.

Rezai, İran’ın yalnızca bölgedeki ABD üslerini değil, “siyasi sınırların ötesindeki” Amerikan hedeflerini de vurabileceğini savundu.

ABD’nin bir yandan saldırılarını sürdürürken diğer yandan müzakere sürecini kullandığını ileri süren Rezai, ateşkes döneminde deniz ablukasını güçlendirmek amacıyla hazırlık yapıldığını iddia etti. Mevcut mutabakat zaptının artık geçerli olmadığını belirten İranlı yetkili, Washington’un kendi şartlarını içeren yeni bir anlaşma zemini oluşturmaya çalıştığını öne sürdü.

HÜRMÜZ BOĞAZI VE NÜKLEER TESİSLER VURGUSU

Rezai, ABD’nin İran’ın güney kıyıları ile altyapısına yönelik saldırılarının temel hedeflerinden birinin ülke içindeki direnişi bölmek ve deniz ablukasını tamamlamak olduğunu savundu.

Ayrıca Hark Adası ile nükleer tesislere yönelik olası operasyon hazırlıkları için de bu saldırıların gerçekleştiriliyor olabileceğini ifade etti.

İran’ın artık “hem savaş hem müzakere” yaklaşımını terk ettiğini söyleyen Rezai, yeni stratejinin tüm saldırılara aynı şiddette karşılık verilmesini öngördüğünü dile getirdi.

DEVRİM MUHAFIZLARI: OPERASYON VAKTİ YAKLAŞIYOR

İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri de ABD Donanması’na yönelik operasyon zamanının yaklaştığını belirten dikkat çekici bir açıklama yaptı.

“Amerikalılar, İran Silahlı Kuvvetleri’nin bölgedeki sularda bulunan CENTCOM unsurlarına yönelik operasyon vaktine her geçen an daha fazla yaklaşıyor. Bekleyin ve görün.”

Açıklamada, ABD kuvvetlerinin hareketlerinin ve askeri teçhizatının İran deniz unsurları tarafından sürekli izlendiği ifade edildi.

BAHREYN’DEKİ AMERİKAN HEDEFLERİNİN VURULDUĞU İDDİASI

Devrim Muhafızları tarafından yapılan açıklamada, Bahreyn’de bulunan Amerikan insansız deniz aracı deposunun hedef alınarak imha edildiği öne sürüldü.

Ayrıca ABD’nin saldırı hedeflerini belirlemek için kullandığı ileri sürülen yapay zeka destekli hedefleme merkezinin balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla vurulduğu iddia edildi.

İran tarafı, ABD’nin sivil altyapıya yönelik saldırılarının sürmesi halinde bölgede Amerikan hissedarlarına sahip şirketlerin de hedef alınabileceği uyarısında bulundu. Tahran yönetimi, ABD üslerine ev sahipliği yapan ülkeleri de Washington’un eylemlerine ortak olmakla suçladı.

BÖLGEDE GERİLİM TIRMANIYOR

Karşılıklı açıklamalar ve saldırı iddiaları, ABD ile İran arasındaki gerilimin yeni bir aşamaya geçtiğine işaret ediyor. Hem CENTCOM’un operasyonlarını sürdürdüğünü açıklaması hem de İran’ın doğrudan ABD askeri hedeflerini vurduğunu duyurması, bölgede tansiyonun daha da yükselmesine neden oldu.

Uluslararası kamuoyu ise Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan gelişmelerin küresel enerji güvenliği üzerindeki olası etkilerini yakından takip ediyor.

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasındaki diplomatik görüşmeler devam ederken 28 Şubat’ta İran’a yönelik bir askeri harekat başlattı. Buna karşılık İran, İsrail’e ve ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılar düzenledi. Bu saldırılarda İran lideri Ayetullah Ali Hamaney ve çok sayıda üst düzey yetkilinin hayatını kaybettiği bildirildi.

Rusya’nın İddiaları

Washington Post’un isimsiz kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Rusya’nın İran’a istihbarat sağladığı öne sürüldü. Haberde, Rusya’nın savaş gemileri ve uçaklar dahil ABD askeri varlıklarının konum bilgilerini İran’a ilettiği iddia edildi. İstihbaratın kapsamını ‘oldukça geniş’ olarak nitelendiren kaynaklar, Rusya’nın sağladığı hedef belirleme desteğinin boyutlarının ise net olarak bilinmediğini belirtti.

Öte yandan bazı yetkililer, Rusya’nın İran’a destek verdiğini doğrularken, Çin’in ise İran’a yardım etmediğini kaydetti.

Rusya’nın Çıkarları

Washington Post’a göre, Rusya, ABD ile İran arasındaki çatışmanın uzun sürmesini kendi çıkarına görüyor. Savaş nedeniyle yükselen petrol fiyatları Rusya’ya ekonomik avantaj sağlarken, ABD ve Avrupa’nın dikkatinin Ukrayna’dan İran’a kayması da Kremlin’in işine yarıyor. Konuyla ilgili olarak Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, CIA ve ABD Savunma Bakanlığı yorum talebini reddetti.

Adeta soykırımın yaşandığı İsrail saldırılarının durması için, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve Arap Ligi Olağanüstü Ortak Zirvesi’nde İslam ülkeleri, Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da bir araya geldi.

Arap ülkelerinden İsrail’e karşı 5 yaptırım önerisi

Sivil kayıpları durdurmak ve bölgede iki devletli bir çözüm için harekete geçmek isteyen 11 Arap ülkesi, İsrail üzerinde baskı oluşturmak amacıyla 5 farklı madde önerisinde bulundu.

İsrail’e yönelik 1967’de Arap ülkelerince uygulanan ambargoyla benzeşen öneride, söz konusu maddeler şu şekilde:

1- İsrail’e mühimmat sağlamak için Amerikan askeri üslerinin kullanılmasının engellenmesi.

2-Diplomatik ve ekonomik ilişkilerin dondurulması

3-Petrol kullanmakla tehdit etmek

4-İsrail sivil havacılığının Arap hava sahasında engellenmesi

5-Gazze’ye yönelik saldırının durdurulması talebinin iletilmesi amacıyla Arap bakanlar komitesi oluşturulması

4 Arap ülkesi, ambargo önerisini reddetti

İsrail’e baskı kurmak için önerilen maddeler; Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Suudi Arabistan, Fas, Bahreyn tarafından reddedildi.

1967 ambargosunun geçmişi

1967 İsrail ambargosu, 1967 Arap-İsrail Savaşı’nın ardından Arap devletleri tarafından İsrail’e karşı uygulanan bir ekonomik ambargodur. Ambargo, İsrail’in askeri ve ekonomik kapasitesini zayıflatmayı ve onu Filistin topraklarından geri çekilmeye zorlamayı amaçlamıştır.

Ambargo, 1967’de Mısır, Suriye, Ürdün, Irak ve Cezayir tarafından başlatıldı. Ambargo kapsamında, bu ülkeler İsrail’e petrol, silah, gıda ve diğer temel malların ihracatını yasakladı. Ambargo ayrıca, İsrail’e yönelik uluslararası finansmanı da engelledi.

Ambargo, İsrail’in ekonomisini ciddi şekilde etkiledi. İsrail, petrol ve gıda tedarikinde zorluklarla karşılaştı ve ekonomik büyümesi yavaşladı. Ambargo, İsrail’in askeri kapasitesini de olumsuz etkiledi. İsrail, silah ve mühimmat tedarikinde zorluklarla karşılaştı ve savunma harcamalarını artırmak zorunda kaldı.

Ambargo, 1973 Yom Kippur Savaşı’ndan sonra kısmen kaldırıldı. Savaşın ardından, Mısır ve Suriye, İsrail ile barış görüşmelerine başlamak için ambargoyu gevşetti. Ancak, ambargonun bazı unsurları, özellikle silah ambargosu, günümüze kadar devam etmektedir.

Ambargo, İsrail-Arap ilişkilerinde önemli bir rol oynamıştır. Ambargo, İsrail’i Filistin sorununun bir çözümüne ulaşmak için daha fazla baskı altında bırakmıştır.

Ambargo, aynı zamanda, İsrail’in kendi savunma sanayisini geliştirmesine ve ekonomik olarak daha bağımsız olmasına da katkı sağlamıştır.