Aybüke Türk Haber "Habere Bozkutça Bakış"
ABD Başkanı Donald Trump, kabine toplantısının ardından yaptığı açıklamalarda Ortadoğu’ya yönelik dikkat çeken mesajlar verdi. Özellikle Hürmüz Boğazı ve İbrahim Anlaşmaları konusunda sert ifadeler kullanan Trump, Körfez ülkelerine İsrail ile normalleşme çağrısını yineledi.
Trump, başta Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri olmak üzere bölge ülkelerinin İbrahim Anlaşmaları sürecine dahil olması gerektiğini savundu. ABD Başkanı, bu ülkelerin Washington’a karşı sorumluluk taşıdığını öne sürerek, “Bize borçlular” ifadesini kullandı.
Açıklamasında İran ile yürütülen olası diplomatik süreçlere de değinen Trump, Körfez ülkelerinin İsrail ile normalleşmeye yanaşmaması halinde Tahran ile yapılacak bir anlaşmanın da zora girebileceği mesajını verdi. Trump, “Suudi Arabistan, Katar, BAE ve diğer ülkelerin İbrahim Anlaşmaları’na katılmasını istiyorum. Eğer bunu yapmazlarsa İran anlaşmasının gerçekleşeceğinden emin değilim” dedi.
Hürmüz Boğazı Çıkışı Dikkat Çekti
Küresel enerji sevkiyatı açısından kritik önemde bulunan Hürmüz Boğazı hakkında da konuşan Trump, boğazın ilerleyen süreçte tamamen açık hale geleceğini söyledi. ABD Başkanı, “Doğru zaman geldiğinde Hürmüz Boğazı’ndan geçişler serbest olacak. Burası herkese açık bir geçiş noktası olacak ve hiç kimse kontrol edemeyecek” ifadelerini kullandı.
Trump’ın açıklamalarındaki en sert bölüm ise Umman’a yönelik sözleri oldu. Hürmüz üzerindeki stratejik konumuyla dikkat çeken Umman’ın da ABD’nin yaklaşımına uygun hareket etmesi gerektiğini savunan Trump, aksi durumda ağır sonuçlarla karşılaşabileceklerini ima etti.
İbrahim Anlaşmaları Yeniden Gündemde
Trump’ın yeniden gündeme taşıdığı İbrahim Anlaşmaları, ilk kez 2020 yılında ABD arabuluculuğunda hayata geçirilmişti. Sürecin temel amacı, İsrail ile Arap ülkeleri arasındaki diplomatik ilişkilerin normalleşmesini sağlamaktı.
Anlaşmalar kapsamında taraf ülkeler arasında diplomatik temasların artırılması, ekonomik iş birliklerinin geliştirilmesi ve güvenlik alanında ortak projelerin oluşturulması hedefleniyor.
Söz konusu anlaşmalara ilk olarak Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn katılmış, daha sonra Fas ve Sudan da sürece dahil olmuştu.
Filistin Meselesi Tartışma Konusu Olmayı Sürdürüyor
İbrahim Anlaşmaları’nın en çok eleştirilen yönlerinden biri ise Filistin meselesini ikinci plana ittiği yönündeki değerlendirmeler oldu. Anlaşmaların, bağımsız Filistin devletinin kurulmasını ön şart olarak kabul etmemesi birçok çevrede tepkiye neden olmuştu.
Ortadoğu’daki bazı siyasi çevreler ve Filistin destekçileri, normalleşme sürecinin İsrail-Filistin sorununu çözmeden ilerletilmesini bölgedeki dengeler açısından riskli buluyor.
